Networking tự tin: kết nối bằng sự cho đi, không bằng tấm danh thiếp

Nhiều chủ doanh nghiệp giỏi nghề nhưng ngại networking. Bước vào một phòng đầy người lạ, không biết mở lời thế nào, sợ bị coi là đi bán hàng. Có người thì ngược lại: đi nhiều sự kiện, phát hết xấp danh thiếp, về nhà vẫn chẳng có mối quan hệ nào đi tiếp.

Networking không phải là gặp thật nhiều người. Networking là xây được một số mối quan hệ đủ tin nhau để giúp nhau làm ăn. Và điều đó học được, kể cả với người hướng nội.

Bài này đi qua ba nền tảng mà BNI dùng: quá trình VCP, tinh thần Cho là Nhận, và những kỹ năng nhỏ gồm giới thiệu bản thân, lắng nghe, theo dõi sau gặp.

Networking tự tin: kết nối bằng sự cho đi, không bằng tấm danh thiếp

Trong bài: 1. VCP: mối quan hệ đi qua 3 giai đoạn · 2. Cho là Nhận: bắt đầu bằng câu hỏi mình cho được gì · 3. Giới thiệu bản thân trong 20 giây · 4. Lắng nghe: kỹ năng bị đánh giá thấp nhất · 5. Tự tin khi bước vào phòng, kể cả phòng họp online · 6. Theo dõi sau gặp: nơi mối quan hệ thật sự bắt đầu

1. VCP: mối quan hệ đi qua 3 giai đoạn

Tiến sĩ Ivan Misner mô tả quá trình VCP gồm ba giai đoạn nối tiếp nhau. Hiện diện (Visibility) là khi hai người biết đến nhau và biết người kia làm gì. Uy tín (Credibility) là khi người kia thấy anh chị đáng tin, vì anh chị giữ lời và làm ra kết quả. Lợi nhuận (Profitability) là khi mối quan hệ mang lại lợi ích cho cả hai bên và cơ hội đến đều đặn.

Ông nhấn mạnh hai điều. Thứ nhất, không thể nhảy cóc: chưa có uy tín thì chưa thể có lợi nhuận. Thứ hai, thời gian mỗi giai đoạn khác nhau, có mối quan hệ đi nhanh, có mối quan hệ mất nhiều năm.

Hiểu VCP giúp anh chị bớt sốt ruột. Nếu tháng đầu tham gia chưa có cơ hội, đó thường không phải thất bại, mà là anh chị đang ở giai đoạn Hiện diện.

HIỆN DIỆN: Có mặt đều đặn, để mọi người biết anh chị là ai, làm gì.
UY TÍN: Giữ lời hứa nhỏ, đúng giờ, làm tốt những việc được giao.
LỢI NHUẬN: Hai bên cùng có lợi, giới thiệu cho nhau đều đặn.

2. Cho là Nhận: bắt đầu bằng câu hỏi mình cho được gì

Cho là Nhận (Givers Gain) là giá trị cốt lõi đầu tiên của BNI: sẵn sàng cho đi trước khi mong nhận lại. Triết lý đơn giản là nếu mình trao cơ hội cho người khác, họ cũng sẽ muốn trao lại cho mình.

Một bài đào tạo trong chapter gợi ý năm thứ có thể cho đi mà không tốn nhiều tiền. Anh chị không cần làm cả năm, chỉ cần chọn một việc mỗi tuần.

THỜI GIAN: Một buổi 1-2-1, một cuộc gọi hỏi thăm, có mặt đúng giờ.
MỐI QUAN HỆ: Giới thiệu một người quen có thể giúp ích cho đồng đội.
TRẢI NGHIỆM: Dùng thử sản phẩm, dịch vụ của thành viên và chia sẻ cảm nhận thật.
KIẾN THỨC VÀ CƠ HỘI: Chia sẻ một thông tin, một sự kiện, một bài học hữu ích.
MỤC TIÊU CHUNG: Làm một việc cho chapter, như mời khách hay hỗ trợ Ban điều hành.

3. Giới thiệu bản thân trong 20 giây

Khi gặp người mới, đừng mở đầu bằng danh sách sản phẩm. Hãy nói mình giúp ai giải quyết vấn đề gì, rồi chuyển ngay sang hỏi về họ. Người đối diện nhớ cảm giác được quan tâm lâu hơn nhớ những gì anh chị nói.

Tên và vai trò.
Một câu: tôi giúp ai, giải quyết chuyện gì.
Một câu hỏi mở chuyển sang người đối diện.

Câu mẫu dùng ngay:
“Chào anh, tôi là [Tên], tôi giúp các chủ xưởng nhỏ làm sổ sách gọn để yên tâm khi kiểm tra thuế. Còn anh, dạo này doanh nghiệp anh đang tập trung vào việc gì?”

4. Lắng nghe: kỹ năng bị đánh giá thấp nhất

Người networking giỏi thường nói ít hơn mình nghĩ. Họ đặt câu hỏi, nghe kỹ, và nhớ chi tiết. Khi lắng nghe, anh chị không chỉ hiểu người đối diện mà còn nghe ra cơ hội cho chính họ và cho đồng đội trong chapter.

Người hướng nội có lợi thế ở đây. Họ thường thích những cuộc trò chuyện một đối một sâu hơn là đám đông, và lắng nghe tốt hơn.

Hỏi câu mở bắt đầu bằng “điều gì”, “như thế nào”, “vì sao”.
Nhắc lại ý chính của người kia để họ biết mình đang được nghe.
Hỏi “Tôi có thể giới thiệu anh với ai?” thay vì “Anh có cần gì không?”.
Ghi ngay vào điện thoại 1 chi tiết quan trọng sau khi chia tay.

Câu mẫu dùng ngay:
“Nếu tôi gặp được một người phù hợp cho anh, người đó sẽ là ai, đang gặp chuyện gì?”

5. Tự tin khi bước vào phòng, kể cả phòng họp online

Sự tự tin trong networking ít khi đến từ tài ăn nói. Nó đến từ việc anh chị biết mình đến đó để làm gì. Khi mục tiêu là giúp người khác, áp lực phải bán hàng biến mất, và câu chuyện trở nên nhẹ nhàng hơn.

Với buổi họp online, các phòng thảo luận nhỏ là lúc networking thật sự diễn ra. Mỗi người thường chỉ có khoảng 1 đến 2 phút, nên càng cần chuẩn bị trước.

ĐẾN SỚM: Vài phút đầu là lúc dễ bắt chuyện nhất, chưa ai vội.
ĐẶT MỤC TIÊU NHỎ: Mỗi buổi chỉ cần kết nối sâu với 2 người.
BẬT CAMERA, GỌI TÊN: Khi họp online, gọi đúng tên người đối diện tạo cảm giác gần gũi.
GIỚI THIỆU NGƯỜI KHÁC: Khi thấy hai người hợp nhau, chủ động nối họ với nhau. Người làm cầu nối luôn được nhớ.

6. Theo dõi sau gặp: nơi mối quan hệ thật sự bắt đầu

Hầu hết mối quan hệ dừng lại không phải vì gặp không tốt, mà vì sau đó không ai nhắn tin. Theo dõi là cầu nối từ Hiện diện sang Uy tín.

Anh chị có thể dùng một nhịp đơn giản cho mỗi người mới quen đáng giữ liên lạc.

TRONG 24 GIỜ: Nhắn cảm ơn, nhắc lại một chi tiết trong câu chuyện.
TRONG 1 TUẦN: Gửi một thứ có ích cho họ, như một bài viết, một người quen, một thông tin.
TRONG 1 THÁNG: Hẹn một buổi cà phê hoặc mời đến buổi họp chapter nếu phù hợp.

Câu mẫu dùng ngay:
“Cảm ơn anh hôm qua đã chia sẻ chuyện mở xưởng thứ hai. Tôi có quen một chị làm tuyển dụng công nhân rất ổn, nếu anh cần tôi kết nối hai người nhé.”

Lỗi hay gặp

Phát danh thiếp cho thật nhiều người nhưng không nhớ được ai.
Mở đầu bằng chào hàng sản phẩm, khiến người đối diện dè chừng.
Mong có cơ hội ngay khi mới ở giai đoạn Hiện diện.
Chỉ nói về mình, không hỏi về người kia.
Gặp xong không nhắn lại, mối quan hệ dừng ở lần đầu.

Người cho đi nhiều nhất thường là người được nhớ đến đầu tiên.

3 việc làm ngay trong tuần này

Viết câu giới thiệu bản thân 20 giây theo mẫu và nói thử với 1 người trong tuần này.
Chọn 1 trong 5 điều có thể cho đi và làm cho 1 đồng đội trước buổi họp tới.
Nhắn tin theo dõi cho 3 người anh chị gặp gần đây nhưng chưa liên lạc lại.