Tư Duy Lãnh Đạo Giúp Chủ Doanh Nghiệp Ra Quyết Định Chính Xác

Một quyết định mang lại kết quả tốt không có nghĩa đó là một quyết định TỐT. Có thể bạn chỉ may mắn. Ngược lại, một quyết định đúng đắn vẫn có thể mang lại kết quả xấu, vì thị trường luôn có yếu tố không kiểm soát được. Nếu bạn đánh giá quyết định của mình chỉ dựa vào kết quả, bạn đang học sai bài học mỗi lần.

Tách “chất lượng quyết định” ra khỏi “chất lượng kết quả” — đây là chìa khóa

Đây là lỗi tư duy phổ biến nhất khiến người ta không cải thiện được khả năng ra quyết định: gộp chung QUYẾT ĐỊNH TỐT với KẾT QUẢ TỐT. Một quyết định tốt là quyết định dựa trên thông tin tốt nhất có tại thời điểm đó, được cân nhắc kỹ theo đúng quy trình hợp lý — bất kể kết quả sau này ra sao. Nếu bạn chỉ khen mình khi kết quả tốt và tự trách khi kết quả xấu, bạn đang bỏ lỡ việc học từ cả hai loại quyết định.

Đánh giá bản thân qua kết quả khiến bạn giỏi lên vì may mắn. Đánh giá qua quy trình khiến bạn giỏi lên thật sự.

3 thiên kiến tâm lý âm thầm phá hoại quyết định của bạn

• Thiên kiến xác nhận — vô thức tìm kiếm thông tin ủng hộ điều bạn đã muốn tin, bỏ qua thông tin trái chiều. Cách chống lại: chủ động hỏi “Có bằng chứng nào cho thấy mình SAI không?” trước khi chốt quyết định.
• Chi phí chìm — tiếp tục đầu tư vào một hướng đi sai chỉ vì đã bỏ nhiều công sức/tiền bạc vào đó, thay vì đánh giá độc lập xem hướng đi đó còn hợp lý không TỪ THỜI ĐIỂM HIỆN TẠI.
• Quyết định dưới áp lực cảm xúc mạnh — quyết định lớn được đưa ra khi đang giận dữ, hoảng loạn, hoặc quá hưng phấn thường có chất lượng thấp hơn nhiều so với khi ở trạng thái bình tĩnh.

Xây “nhật ký quyết định” — công cụ đơn giản nhưng ít ai dùng

Trước mỗi quyết định quan trọng, viết ra ba điều: bạn đang quyết định gì, dựa trên thông tin/giả định nào, và bạn dự đoán kết quả ra sao. Sau vài tháng, quay lại đọc. Bạn sẽ thấy rõ mình hay sai ở loại giả định nào — thông tin thị trường, đánh giá con người, hay ước lượng thời gian. Đây là cách nhanh nhất để cải thiện chất lượng quyết định theo thời gian, vì nó cho bạn dữ liệu thật về chính mình, không chỉ cảm giác chung chung.

Quyết định chính xác không đến từ trực giác thiên bẩm — nó đến từ quy trình được rèn luyện

Những người ra quyết định giỏi nhất không phải người luôn đúng ngay từ đầu. Là người có quy trình đủ tốt để liên tục học và điều chỉnh, tách bạch rõ ràng giữa quyết định đúng quy trình và kết quả may rủi.